Zalecenia z orzeczeń
Zarówno w przypadku placówek specjalnych, jak i integracyjnych oraz ogólnodostępnych (tak!) realizację zaleceń z orzeczeń zapewnia placówka.
Tłumaczenie rodzicom, że szkoła nie jest przygotowana do realizacji określonych rodzajów zaleceń ma mniej więcej tyle samo sensu, ile miałoby tłumaczenie im, żeby sami zapewnili nauczanie matematyki swojemu dziecku, bo w szkole zabrakło matematyka. Warto, by rodzice pamiętali, że orzeczenie jest dokumentem oświatowym. Oznacza to, że nie są oni w żadnym stopniu odpowiedzialni za realizację zawartych w nim zaleceń. Trzeba to podkreślić, bo stale otrzymujemy sygnały o tym, że rodzice są rozliczani przez szkołę (!) z realizacji zaleceń z orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego dla ich dziecka. Rodzice mają wobec dziecka obowiązki wynikające z Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, natomiast w odniesieniu do obowiązku szkolnego Ustawa o systemie oświaty nakazuje rodzicom w art. 18: 1) dopełnienie czynności związanych ze zgłoszeniem dziecka do szkoły; 2) zapewnienie regularnego uczęszczania dziecka na zajęcia szkolne; 3) zapewnienie dziecku warunków umożliwiających przygotowywanie się do zajęć; 4) informowanie, w terminie do dnia 30 września każdego roku, dyrektora szkoły podstawowej lub gimnazjum, w obwodzie których dziecko mieszka, o realizacji obowiązku szkolnego spełnianego w sposób określony w art. 16 ust. 5b [za granicą].
Stosowne zapisy dotyczące realizowania zaleceń z orzeczenia zawarte są w dwóch rozporządzeniach. Jedno z nich dotyczy placówek specjalnych, drugie – placówek i oddziałów ogólnodostępnych (masowych) i integracyjnych.
Placówki specjalne:
Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 18 stycznia 2005 r. w sprawie warunków organizowania kształcenia, wychowania i opieki dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnych oraz niedostosowanych społecznie w specjalnych przedszkolach, szkołach i oddziałach oraz w ośrodkach (Dz.U. 2005, nr 19 poz. 166) Zobacz treść rozporządzenia (Plik PDF)
Rozporządzenie to mówi w §4, że przedszkola i szkoły specjalne zapewniają:
1) realizację zaleceń zawartych w orzeczeniu o potrzebie kształcenia specjalnego;
2) odpowiednie warunki do nauki, sprzęt specjalistyczny i środki dydaktyczne;
3) realizację programu wychowania przedszkolnego, programu nauczania, programu wychowawczego i programu profilaktyki, odpowiednich dla danego rodzaju niepełnosprawności i stopnia upośledzenia umysłowego, z wykorzystaniem odpowiednich form i metod pracy dydaktycznej i wychowawczej;
4) wielospecjalistyczną ocenę poziomu funkcjonowania ucznia dokonywaną na danym etapie edukacyjnym, nie rzadziej niż raz w roku, przez nauczycieli i specjalistów pracujących z uczniem, będącą podstawą opracowania i modyfikowania indywidualnego programu edukacyjnego określającego zakres zintegrowanych działań nauczycieli i specjalistów oraz rodzaj zajęć rewalidacyjnych lub zajęć socjoterapeutycznych prowadzonych z uczniem, zgodnie z jego indywidualnymi potrzebami edukacyjnymi i możliwościami psychofizycznymi;
5) udzielanie pomocy rodzicom (prawnym opiekunom) dzieci i młodzieży niepełnosprawnych oraz niedostosowanych społecznie, w zakresie doskonalenia umiejętności niezbędnych we wspieraniu ich rozwoju;
6) integrację ze środowiskiem rówieśniczym;
7) przygotowanie do samodzielności w życiu dorosłym.
Placówki ogólnodostępne (masowe, rejonowe) i integracyjne:
Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 18 stycznia 2005 r. w sprawie warunków organizowania kształcenia, wychowania i opieki dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnych w przedszkolach, szkołach i oddziałach ogólnodostępnych lub integracyjnych (Dz.U. 2005, nr 19 poz. 167) Zobacz treść rozporządzenia (Plik PDF)
Rozporządzenie to mówi w §4.1, że placówki te zapewniają:
1) realizację zaleceń zawartych w orzeczeniu o potrzebie kształcenia specjalnego;
2) odpowiednie warunki do nauki, sprzęt specjalistyczny i środki dydaktyczne;
3) realizację programu wychowania przedszkolnego, programu nauczania, programu wychowawczego i programu profilaktyki, dostosowanych do indywidualnych potrzeb edukacyjnych i możliwości psychofizycznych, z wykorzystaniem odpowiednich form i metod pracy dydaktycznej i wychowawczej;
4) zajęcia rewalidacyjne lub zajęcia socjoterapeutyczne, stosownie do potrzeb;
5) integrację ze środowiskiem rówieśniczym.
Ponadto, w §4.2, Rozporządzenie dodaje: Przedszkola, szkoły i oddziały, o których mowa w §1 [czyli ogólnodostępne, ogólnodostępne z oddziałami integracyjnymi oraz integracyjne], udzielają pomocy rodzicom (prawnym opiekunom) dzieci i młodzieży niepełnosprawnych oraz niedostosowanych społecznie w zakresie doskonalenia umiejętności niezbędnych we wspieraniu ich rozwoju.
